Maand: september 2020

De traditionele kijk op Daniëls visioenen
Het visioen van de boom (Daniël 4)
Babylonische Rijk (625-539 v. Chr.)	Nebukadnezar vernederd (v. 19-37)
Medo-Perzische Rijk (539-331 v. Chr.)
Griekse Rijk (331-63 v. Chr.)
Romeinse Rijk (63 v. Chr.-476 na Chr.)
Toekomsige gebeurtenissen

De traditionele kijk op Daniëls visioenen
Het visioen van het beeld (Daniël 2)
Babylonische Rijk (625-539 v. Chr.)	hoofd van goud (v. 36-38)
Medo-Perzische Rijk (539-331 v. Chr.)	borst en armen van zilver (v. 32, 39)
Griekse Rijk (331-63 v. Chr.)	buik en dijen van brons (v. 32, 39)
Romeinse Rijk (63 v. Chr.-476 na Chr.)	benen van ijzer, voeten van ijzer en leem (v. 33, 40-43)
Toekomsige gebeurtenissen	het Messiaanse Rijk steen (v. 44-45)

Tekst van de dag      Droom oplossing

Lezen: Daniël 2 :13 – 23  

Dinsdag 22 september 2020           Daniël 2 : 23

U, God van mijn vaderen, dank en prijs ik, omdat U mij wijsheid en kracht hebt gegeven, en mij nu hebt laten weten wat wij van U hebben verzocht, want U hebt ons de zaak van de koning laten weten.

 (BGT) U bent altijd onze God geweest. Ik dank u, want u geeft mij wijsheid en kracht. U hebt geluisterd naar het gebed van mij en mijn drie vrienden. En u hebt mij laten zien wat de koning gedroomd heeft.’

Aantekening

Daniël 2 : 23  >  Daniël haalde zijn makkers bij elkaar om te bidden voor de ovenbaring van het geheim (Daniël 2:17-18). Toen God zijn gebed beantwoordde, loofde en dankte Daniël God voor zijn wijsheid en kracht voordat hij naar koning Nebukadnezar ging.

Overdenking

In het te lezen bijbel gedeelte van vandaag, zien we wat Daniël doet als hij erachter komt dat ze hem en zijn vrienden willen doden. Daniël raakt niet in paniek. Hij vraagt naar de reden en gaat een verzoek in dienen om de koning te spreken. Maar dan gaat hij niet zitten afwachten wat de koning gaat beslissen op zijn verzoek. Nee, hij gaat naar huis en deelt zijn handelen met zijn vrienden en vraagt hen om met hem het aangezicht van god te zoeken. Zodat hij en zijn vrienden niet met de rest van de wijzen van Babel zullen worden gedood. We lezen ook dat hun gebed werd verhoord, in een droom (nachtvisioen). En dan doet Daniël iets wat opvalt, en waaruit het vertrouwen op zijn God naar voren komt. Hij looft en prijst de Heere, en in vers 23 lezen we dat hij voor hij weet hoe het afloopt, de Heere al dankt. Hij is er zeker van dat wat hij gezien heeft, in zijn droom, de juiste uitleg is. Dat is echt vertrouwen op God.

Tekst van de dag      Wie helpt de koning uit de droom?

Lezen: Daniël 2 : 1 – 12   

Maandag 21 september 2020         Daniël 2 : 11

Want de zaak waar de koning om vraagt, is te moeilijk. Er is niemand anders die het in de tegenwoordigheid van de koning te kennen kan geven dan de goden, die hun verblijf niet bij de schepselen hebben.

(BGT) Wat u wilt, is onmogelijk. Geen mens kan weten wat u gedroomd hebt. Alleen de goden weten dat. Maar die wonen niet bij ons op aarde.’

Aantekening

Daniël 2 : 11  >  Deze mannen vinden het verzoek van de koning onredelijk omdat geen mens de droom van een ander kan kennen, behalve wanneer die geopenbaard zou worden door de goden, die hun verblijf niet bij de schepselen hebben. Hun eigen woorden onthullen de macht van de God van Israël. Die juist dat doet wat zij onmogelijk achten. De God van Israël is niet alleen de hoge heilige God Wiens glorie de hemelen vult, maar ook de God Die verblijft bij de deemoedigen en nederigen van geest (Jesaja 57:15).

Tekst verwijzing

[Jesaja 57 : 15  Want zo zegt de Hoge en Verhevene, Die in de eeuwigheid woont en Wiens Naam heilig is: Ik woon in de hoge hemel en in het heilige, en bij de verbrijzelde en nederige van geest, om levend te maken de geest van de nederigen, en om levend te maken het hart van de verbrijzelden.]

Tekst van de dag      Gezond gedrag

Lezen: Daniël 1 : 1 – 21  

Zondag 13 september 2020            Daniël 1 : 12

Stel uw dienaren toch tien dagen op de proef, en laat men ons plantaardig voedsel geven, zodat wij dat eten, en water, zodat we dat drinken.

(BGT) ‘Laten we de volgende test doen. Geef ons tien dagen alleen maar groente te eten en water te drinken.

Aantekening

Daniël 1 : 8 – 16  >  Daniël en zijn vrienden blijven rein. Daniël en zijn drie vrienden weerstonden de beoogde ^[1]assimilatie. Zij hielden vast aan hun oorspronkelijke namen (zie vers 11) en namen zich in hun hart voor zich niet te besmetten met de gerechten van de koning of met de wijn (vers 8). Velen hebben gedacht dat het besluit van de vier mannen voortkwam uit hun voornemen alleen ritueel rein voedsel te eten, en geen ‘onrein’ voedsel zoals aangegeven in Leviticus 11:1-47 en Deuteronomium 14:3-20. Een groep Joodse priesters deed dat later wel in Rome; zij aten alleen vijgen en noten (vgl. Romeinen 14:2). Dat kan een deel van de verklaring zijn, want de Babyloniërs zullen bv. varkensvlees gegeten hebben, wat onrein was voor de Joden. Maar wijn (Daniël 1:8) was niet verboden door enige wet in de Joodse Schrift, dus dat kan niet de volledige verklaring zijn (tenzij de jonge mannen bang waren dat de wijn verontreinigd kon zijn doordat de druiven niet geteeld waren volgens de regels in Leviticus 19:25-28; vgl. Deuteronomium 20:6). Een andere mogelijkheid is dat zij bang waren dat het voedsel en de wijn eerst als offer aan Babylonische afgoden gewijd waren. Ook dit kan een deel van de verklaring zijn voor hun weigering het Babylonische voedsel aan te nemen. Groenten en granen zouden echter waarschijnlijk ook aan de afgoden gewijd zijn, dus dat levert ook niet de meest overtuigende verklaring. Een derde gezichtspunt, dat zij om gezondheidsredenen een vegetarisch dieet volgden, biedt geen oplossing omdat geen enkele oudtestamentische wet hun dat (moderne) idee bijgebracht sou hebben. Een vierde mogelijkheid bestaat uit een combinatie van elementen uit de eerste twee verklaringen en lijkt de beste. Daniël en zijn vrienden vermeden het luxueuze voedsel van de koning om te voorkomen dat zij verstikt zouden raken in de verleidingen van de Babylonische cultuur. Zij gebruikten hun bijzonder dieet als een mogelijkheid hun eigen identiteit als Joodse ballingen te behouden en volledige aanpassing aan de Babylonische cultuur te vermijden (die aanpassing was immers het doel van de koning met deze gevangenen). Door dit beperkte dieet herinnerden zij zichzelf er in deze tijd van beproeving voortdurend aan dat zij het volk van God waren in een vreemd land, en dat zij voor hun voedsel en voor hun leven afhankelijk waren van God, hun Schepper, en niet van de koning Nebukadnezar. (Het is mogelijk dat Daniël later wel wat Babylonisch voedsel accepteerde; zie Daniël 10:3). De Heere gaf Daniël genade (Daniël 1:9) bij zijn veroveraars, een antwoord op Salomo’s gebed voor de ballingen (1 Koningen 8:50), en de kamerheer willigde hun verzoek om een speciaal dieet in. Aan het einde van de proefperiode zagen Daniël en zijn vrienden er gezonder (Daniël 1:15) uit dan degenen die van de gerechten van de koning aten. Dit bevestigde dat zij in Gods gunst stonden.

Inleiding op:       Daniël        Auteur en titel

Het boek Daniël is genoemd naar en geschreven door Daniël in de 6^e eeuw voor Christus. Het verhaalt gebeurtenissen uit zijn leven en de visioenen die hij zag vanaf het begin van zijn ballingschap in 605 (Daniël 1:1) tot het derde regeringsjaar van koning Kores (536; Daniël 10:1). De naam Daniël betekent ‘God is mijn Rechter’. Hij was een jongeman van hoge afkomst die uit Juda in ballingschap werd gevoerd tijdens de regering van koning Jojakim (609-597 voor Christus), en hij verbleef vervolgens aan het Babylonische hof. Na de val van het Babylonische Rijk diende hij het Medo-Perzische Rijk dat daarop volgde.

Thema

De kern van het boek Daniël is Gods soevereiniteit over de geschiedenis en de koninkrijken. Hij benoemt koningen en zet ze af naar Zijn wil (Daniël 2:21; 4:34-37). Alle koninkrijken van de wereld zullen ophouden te bestaan en vervangen worden door het koninkrijk van God, dat nooit zal vergaan (Daniël 2:44; 7:27) Hoewel de heiligen tot aan het einde getroffen zullen worden door beproevingen en moeilijkheden, zullen de gelovigen roem, eer en eeuwig leven ontvangen in het uiteindelijke koninkrijk (Daniël 12:1-3).

Principes             Daniël 1              (Uit de mannen Bijbel)

Stek je voor: je herkent jezelf in Daniël. Maar dat is dan wel van lang geleden. Koppig ging je voor de principes die je van thuis had mee gekregen. Je voerde heftige discussies met je liberale godsdienstleraar, in de eerste klassen van het voortgezet onderwijs.

Als vijfentwintigplusser heb je geleerd om genuanceerd te denken. Wat een zegen, voor jezelf en ook voor je omgeving. De mensen die vroeger met kromme tenen je radicale optreden meemaakten, prijzen je nu gelukkig.

En toch …! Ook in het nuanceren kun je doorslaan. Dan wordt alles relatief. Je kunt je afvragen wat er zodoende uiteindelijk van ons geloof en de christelijke moraal overblijft.

Als je dan leest over Daniël en zijn vrienden, kun je iets van heimwee voelen. Jonge tieners aan het hof van koning Nebukadnezar, in gesprek met hun godsdienstleraar Aspenaz (vers 12-14). Ze gaan voor hun principes, hoeveel het ook mag kosten.

God plaatst niet alleen kleine kinderen in ons midden. Ook tieners, die God gehoorzamer durven te zijn dan de mensen. En Hij verzekert je: het Koninkrijk behoort toe aan wie is zoals zij. Kijk maar naar Daniël (vers 19-21).

Trouw                 Daniël 1 : 12 – 21          (Uit de Vrouwen Bijbel)

Daniël en zijn drie vrienden blijven elkaar trouw. Hun vriendschap houdt stand in die moeilijke periode van hun leven. Ze steunen elkaar in het houden van Gods spijswetten. Zijn wij er voor onze vrienden in tijden van tegenspoed? Daniël blijft trouw op zijn post in dat heidense land. Wanneer Kores genoemd wordt, zijn we ruim tientallen jaren en een paar koningen verder. Dat laat ook Gods trouw zien.

---

^[1]  Assimilatie = gelijkmaking, volledige aanpassing / aanpassing aan een andere (heersende) bevolkingsgroep

Tekst van de dag      Loflied

Lezen: Psalm 145  

Zaterdag 19 september 2020          Psalm 145 : 21

Mijn mond zal van de lof van de HEERE spreken, alle vlees zal Zijn heilige Naam loven, voor eeuwig en altijd. 

(BGT) Ik zal altijd zingen voor de heilige Heer. Alles wat leeft, moet de Heer danken,  nu en altijd!

Aantekening

Psalm 145 : 21  >  Laat alle vlees Zijn Naam eeuwig loven. Met herhalingen uit de beginverzen (loven, vers 1, 2, 10; voor eeuwig en altijd, vers 1-2) besluit de psalm met het enige juiste antwoord op een dergelijke overdenking van Gods goedheid: uitzien naar het voor eeuwig en altijd loven van God (en de gelovige ziel ziet daarnaar uit), en wensen dat ieder schepsel zich zal voegen in dit vreugdevolle lied.

Loven van A tot Z                 Psalm 145 : 1 – 21                 (Uit de Vrouwen Bijbel)

Vanaf de alep tot de taw wordt God de lof toegezongen. ‘Van A tot Z’, zeggen wij. Voor eeuwig en altijd, van generatie op generatie. David heeft alle letters van het alfabet nodig om te zeggen Wie God is. Hij is ontzagwekkend in Zijn grootheid, en tegelijkertijd is Hij nabij allen die Hem aanroepen. Je bent veilig bij Hem.

Tekst van de dag      Verbondsregels

Lezen: Exodus 34 : 19 – 35  

Vrijdag 18 september 2020            Exodus 34 : 32

Daarna kwamen al de Israëlieten naar voren en hij gebood hun alles wat de HEERE met hem besproken had op de berg Sinaï.

(BGT) Daarna kwamen ook de andere Israëlieten dichterbij. Mozes vertelde de Israëlieten alles wat de Heer op de berg Sinai gezegd had. En hij zei dat ze zich aan alle regels moesten houden.

Aantekening

Exodus 34 : 27 – 35  >  Tegen de achtergrond van deze verzen beschrijft Paulus (2 Korinthe 3:7-18) het verschil tussen de dienst van Mozes (die als gevolg van Israëls ongeloof een ‘een bediening van de dood’ werd) en zijn eigen dienst (waarbij de Geest ‘levend maakt’). Paulus past Exodus 34:34 aan in 2 Korinthe 3:16. In 2 Korinthe 3:17 heeft hij waarschijnlijk willen uitleggen dat ‘de Heere’ in Exodus 34 de Geest is, Die vrijheid brengt.

Uitstraling                   Exodus 34 : 29 – 35                (Uit de Mannen Bijbel)

Uitstraling vinden wij belangrijk. Het grootste deel van onze communicatie gebeurt zonder woorden. Onze lichaamstaal, onze gezichtsuitdrukkingen, onze ogen spreken vaak boek delen. Met woorden kun je misschien vertellen wat je denkt of vindt. Maar je uitstraling geeft iets weer van wie je werkelijk bent. Je uitstraling weerspiegelt wat er van binnen bij je leeft. 

Iemand met een heel bijzonder uitstraling is Mozes. Er licht over zijn gezicht een opvallende glans. Het geheim van deze bijzonder uitstraling ligt in Mozes’ binnenkamer, zijn hart. Daar gaat hij zeer vertrouwelijk om met zijn God. Het is als de omgang van twee goede vrienden. Die brengen graag samen de tijd door en houden niets voor elkaar verborgen. En in hun onderlinge verbondenheid worden ze ook door elkaar gevormd. Zo is dat bij Mozes. Hij dringt steeds dieper door in het geheim van Wie God is in Zijn goedheid en genade. Die ontdekking werkt door in wie Mozes zelf is en steeds meer mag worden: een lichtdrager in een donkere wereld.

Jouw uitstraling vertelt zonder woorden wat of wie er in je leeft. En waar jouw leven door wordt gevoed en beheerst.

Wat zie ik aan jou?               Exodus 34 : 29 – 35       (Uit de Vrouwen Bijbel)

Mozes was in de nabijheid van de Heere, hij sprak met Hem. Daardoor straalt zijn gelaat zo intens, dat zelfs zijn naaste medewerkers bang zijn om dichtbij te komen. Die glans is immers de weerglans van de heilige en ontzagwekkende God. Wij, zo veel verderop in de heilsgeschiedenis, beleven dat anders. Wat bijzonder, wanneer je op iemands gezicht zijn band met de Heere kunt aflezen. Ziet een ander dat ook bij jou? 

Tekst van de dag      Kopie

Lezen: Exodus 34 : 1 – 18  

Donderdag 17 september 2020              Exodus 34 : 1 

Toen zei ^[1]de HEERE tegen Mozes: Houw twee stenen tafelen voor u uit, zoals de eerste, dan zal Ik op die tafelen de woorden schrijven die op de eerste tafelen stonden, die u in stukken gebroken hebt.

(BGT) De Heer zei verder tegen Mozes: ‘Hak twee stenen platen uit de rots. Ze moeten net zo zijn als de platen die je kapotgegooid hebt. Ik zal mijn regels op de platen schrijven, net als de vorige keer.

Aantekening

Exodus 34 : 1 – 35  >  Het verbond hernieuwd: nieuw stenen tafelen. God roept Mozes opnieuw de berg Sinaï op en roept Zijn verbondsnaam en Zijn wezen voor hem uit (Exodus 34:1-10). Hij herhaalt bepaalde geboden in verband met de vernieuwing van Zijn verbond met Mozes en Israël (Exodus 34:11-28). Als Mozes Gods woorden over het verbond aan het volk wil doorgeven, weet hij niet dat zijn dienst als de man, door wie God wil spreken, doorwerkt in het glanzen van zijn gezicht (Exodus 34:29-35).

---

^[1]  Deuteronomium 10:1

Tekst van de dag      God laat zich zien 

Lezen: Exodus 33 : 12 – 23  

Woensdag 16 september 2020        Exodus 33 : 17 – 18

Toen zei de HEERE tegen Mozes: Ook dit woord dat u spreekt, zal Ik doen, want u hebt genade gevonden in Mijn ogen en Ik ken u bij uw naam. Toen zei Mozes: Toon mij toch Uw heerlijkheid!

(BGT)  De Heer zei tegen Mozes: ‘Ik zal zeker doen wat je vraagt, ik zal goed voor je zijn. Want ik heb je uitgekozen.’ Daarna zei Mozes: ‘Laat mij toch zien wie u bent!’

Aantekening

Exodus 33 : 17 – 18  >  Mozes’ verzoek om Gods heerlijkheid te mogen zien (Exodus 33:18; zie aantekening bij Exodus 16:7) moeten we vooral verklaren in het licht van zijn functie als verbondsbemiddelaar voor het volk, en niet als een persoonlijke wens, hoe hij ook voor zichzelf naar deze zegen verlangt. Als de Heere belooft inderdaad persoonlijk mee te gaan (Exodus 33:17), vraagt Mozes Hem Zijn aanwezigheid te tonen zoals bij de verbondssluiting (zie Exodus 24:9-11, 15-18). Wellicht heeft hij hiermee zelfs op het oog dat God Zich ertoe zal verbinden om te midden van Zijn volk in de tabernakel te wonen, zodat de tabernakel en het volk ‘door Zijn heerlijkheid zullen worden geheiligd’ (Exodus 29:43-46).

Aantekening bij Exodus 16 : 7  >  Mozes benadrukt telkens dat het gemor van het volk tegen de Heere is gericht (ook tweemaal in vers 8) en door Hem wordt gehoord (ook vers 8, 9, 12), ongeacht hoe ze zich uitdrukken (zie vers 2-3). Het volk reageert op Gods kracht alsof die loslaat van Zijn persoon (zie vers 3). Daarom zegt Mozes dat ze de heerlijkheid van de Heere zullen zien (vers 10), een blijk van Zijn nabijheid (zie Exodus 24:16-17; 40:34-35). 

God met ons                 Exodus 33 : 15 – 17                (Uit de Vrouwen Bijbel)

Toen Mozes genade vond bij God, sprak hij onmiddellijk over ‘ik en Uw volk’. Dit typeert hem als betrouwbare leider, die het goede zoekt voor het volk. Mozes heeft nog maar één wens: dat God zelf weer mee zal gaan. ‘God zij met ons’ staat op onze 2 euromunten. Sta jij daar bewust bij stil? En is het ook jouw verlangen dat heel Nederland deze inscriptie van levensbelang vindt?

Tekst van de dag      Vernietigend

Lezen: Exodus 32 : 15 – 35  

Maandag 14 september 2020         Exodus 32 : 27

Hij zei tegen hen: Zo zegt de HEERE, de God van Israël: Ieder moet zijn zwaard aan zijn heup doen, het kamp van poort tot poort door gaan, en ieder moet zijn broeder doden, ieder zijn vriend en ieder zijn naaste.

(BGT) Mozes zei tegen hen: ‘De Heer, de God van Israël, wil dat jullie je zwaard pakken en door het kamp gaan. Ga van de ene kant naar de andere kant en dood iedereen die je tegenkomt. Ook als het je broer is, of je vriend, of iemand van je familie.’

Aantekening

Exodus 32 : 27  >  ieder moet zijn broeder doden, ieder zijn vriend en ieder zijn naaste. Het is niet duidelijk of Mozes bedoelde dat de Levieten bepaalde personen moeten doden. Gezien wat God tegen Mozes zei: ‘Wie tegen Mij zondigt, zal Ik uit mijn boek schrappen’ (vers 33) is het niet waarschijnlijk dat de Levieten willekeurig te werk zijn gegaan.